Werkelijk rendement op crypto in box 3
Crypto wordt voor de meeste particulieren in box 3 belast met een fictief rendement. Was uw werkelijke rendement lager — en in 2022 was dat vaak een fors verlies — dan kunt u dat aantonen met de Opgaaf Werkelijk Rendement en box 3-belasting terugvragen.
Door Hussain Hussain, Fiscalist
Bijgewerkt 16 juni 2026 · rekenhulp, geen advies
§ 1
Valt crypto in box 1 of box 3?
Voor verreweg de meeste particulieren is crypto box 3-vermogen: u bezit het als belegging. Crypto telt dan mee als "overige bezittingen", dezelfde categorie als aandelen — met hetzelfde forfaitaire percentage.
Alleen in uitzonderingsgevallen valt crypto in box 1: bij zeer actief, beroepsmatig handelen, of bij mining of staking met de omvang van een onderneming. Ontvangt u als particulier staking-rewards, dan zijn die normaal gewoon regulier voordeel in box 3. Twijfelt u, raadpleeg dan een adviseur — dit is een rekenhulp, geen advies.
§ 2
Wat is uw werkelijke rendement op crypto?
Uw werkelijke rendement over een jaar bestaat uit twee delen, die u optelt:
- De waardeverandering: de waarde aan het einde van het jaar min die aan het begin van het jaar, gecorrigeerd voor wat u dat jaar bijkocht of verkocht.
- De opbrengsten uit staking, lending of rewards: die tellen als regulier voordeel (inkomen) bovenop de waardeverandering.
Cruciaal: ook niet-gerealiseerde waardeverandering telt mee. U hoeft niets te hebben verkocht — de daling (of stijging) van uw portefeuille over het jaar telt volledig mee. De Hoge Raad bevestigde dit op 6 juni 2024. Voor een verliesjaar als 2022 is dat juist gunstig.
§ 3
Waarom 2022 vaak geld oplevert
In 2022 verloor de cryptomarkt het grootste deel van zijn waarde; bitcoin daalde van ongeveer €40.000 naar ruim €15.000. Toch rekende box 3 voor 2022 met een fictief rendement van 5,53% op overige bezittingen. Wie begin 2022 instapte en bleef zitten, had bijna altijd een fors negatief werkelijk rendement — precies het verschil dat u kunt terugvragen.
2021 was juist een topjaar (crypto piekte eind 2021), en 2023 en 2024 waren wisselend. Voor die jaren hangt het sterk af van uw in- en uitstapmomenten — narekenen is de enige manier om het zeker te weten.
§ 4
Welke gegevens heeft u nodig?
- De totale waarde van uw crypto in euro op 1 januari en op 31 december van het belastingjaar.
- Een overzicht van uw aankopen en verkopen in dat jaar (in euro).
- De ontvangen staking-, lending- of reward-opbrengsten.
De meeste exchanges leveren een jaaroverzicht. Let op munten die intussen zijn gedelist of op wallets/exchanges die niet meer bestaan — bewaar van die posten een eigen waardesnapshot per peildatum.
Vragen
- Telt ongerealiseerd cryptoverlies mee?
- Ja. De waardedaling van uw crypto tussen 1 januari en 31 december telt volledig mee als (negatief) werkelijk rendement, ook als u niets verkocht. De Hoge Raad bevestigde dit op 6 juni 2024.
- Hoe waardeer ik crypto op 1 januari?
- Neem het aantal munten maal de koers op de peildatum (1 januari, respectievelijk 31 december), omgerekend naar euro. Gebruik een betrouwbare koersbron of het jaaroverzicht van uw exchange.
- Tellen staking-opbrengsten mee?
- Ja, als regulier voordeel (inkomen), bovenop de waardeverandering van uw portefeuille. Ze maken uw werkelijke rendement dus hoger.
- Voor welk jaar loont het meestal?
- 2022, het grote verliesjaar voor crypto. In 2021 (een topjaar) en 2023/2024 (wisselend) hangt het van uw situatie af — de gratis check laat het direct zien.